Van spender naar spaarder: zo bouw je een spaarbuffer op

Ben je van nature geen spaarder maar een spender? Dan ben je niet de enige. In mijn praktijk zie ik dat sparen veel minder afhangt van de hoogte van je inkomen dan de meeste mensen denken. Het gaat vooral om hoeveel overzicht je hebt en hoe bewust je met je geld omgaat. In dit artikel vertel ik hoe wij als twee tegenpolen naar één gezamenlijk spaarpatroon groeiden, en hoe jij stap voor stap een buffer opbouwt voor grote uitgaven.

Sparen of lenen: twee tegenpolen onder één dak

Toen mijn man en ik heel veel jaren geleden gingen samenwonen (we waren toen nog niet getrouwd), stonden we financieel aan twee uiteinden. Ik was gewend om een deel van mijn salaris apart te leggen voor grote uitgaven. Hij maakte zijn salaris juist helemaal op en leende voor grote uitgaven. Ik had er in het begin een hard hoofd in of het ons zou lukken om samen een huishouden te voeren.

Een vette spaarrekening maakt het verschil voelbaar

Dat was voor mij de reden om de administratie van ons huishouden op me te nemen. We gingen sparen, en niet zo’n beetje ook. Al snel kon ik hem laten ervaren hoe fijn het is om een vette spaarrekening achter de hand te hebben. Toen ik zwanger was van ons eerste kind, konden we een grotere auto kopen zonder te hoeven lenen. Daardoor groeiden we snel naar elkaar toe in ons uitgavenpatroon.

Sparen is geen kwestie van een hoog inkomen

Ben jij van nature een spender? Dan kun je ook een buffer opbouwen voor grote uitgaven. In de loop der jaren heb ik ontdekt dat het wel of niet kunnen sparen vooral samenhangt met hoe bewust je met je geld omgaat. Weet jij bijvoorbeeld of er bij jullie sprake is van financiële lekkage? Lees dan het artikel dat ik daarover schreef.

Wat ik in mijn praktijk zie, is dat mensen met een minimum inkomen vaak bewuster met hun geld omgaan. Ze weten wat dingen kosten en zetten daardoor wel een vast bedrag per maand apart. Je zou denken dat het met een hoger inkomen makkelijker is om te sparen dan met een bijstandsuitkering, maar dat gebeurt niet automatisch. Met een hoger inkomen heb je vaak ook hogere lasten voor je woning, je auto en dergelijke. Als voorbeeld van prijsbewust omgaan met geld kun je het artikel Geld, hoe ga je er goed mee om lezen over Sonja.

Hoeveel spaargeld heb je nodig als buffer?

Het Nibud adviseert om, als het kan, ongeveer 10 procent van je maandelijkse inkomen apart te zetten voor een buffer. Lukt dat niet, kijk dan wat wel past. Ook kleine bedragen helpen, want je bouwt stap voor stap op. Je buffer is bedoeld voor uitgaven die onverwacht voelen maar vaak wel te voorzien zijn, zoals een wasmachine die vervangen moet worden of onderhoud aan je woning of auto.

Hieronder zie je wat 10 procent betekent bij verschillende netto maandinkomens.

Rekenvoorbeeld op basis van het Nibud-advies om ongeveer 10% van je inkomen te sparen.

Hoe groot je buffer zou moeten zijn, hangt af van je situatie: huur of koop, met of zonder partner, met of zonder auto. Het Nibud heeft daar de BufferBerekenaar voor, die in 2026 is vernieuwd. Je kunt er ook eigen spaardoelen aan toevoegen, bijvoorbeeld voor een vakantie of een verhuizing. Het adviesbedrag kan flink lijken, maar je hebt het niet in één keer nodig. Noodzakelijke uitgaven komen zelden allemaal tegelijk.

Stappenplan: zo bouw je een vette spaarrekening op

Hoe zorg je dat je ongeacht de hoogte van je inkomen toch kunt sparen? Dit zijn de stappen die ik met klanten doorloop.

1. Meten is weten. Zorg dat je weet wat er aan inkomsten binnenkomt: salaris, uitkeringen, toeslagen, kinderbijslag en ga zo maar door.
2. Zet je vaste lasten op een rij. Denk aan huur of hypotheek, verzekeringen, gas, water en elektriciteit. Tel ze op.
3. Doe hetzelfde met je variabele lasten. Zet ze voor bijvoorbeeld drie maanden op een rij (je bankafschriften of bankapp helpen daarbij) en bereken het gemiddelde.
4. Kijk hoeveel je maandelijks overhoudt. Dit is het bedrag dat je per maand kunt sparen. Laat het automatisch bijschrijven op een aparte spaarrekening, bij voorkeur vlak nadat je salaris is binnengekomen. Zo voorkom je dat het opgaat aan andere zaken.
5. Houd je niets over? Kijk dan eerst naar je vaste lasten. Daar bezuinigen doet het minste pijn en levert misschien al genoeg op om maandelijks iets opzij te zetten. Denk aan een goedkopere energieleverancier, een ander internet- of telefoonabonnement of een andere verzekering. Met een vergelijkingssite zie je snel wat de tarieven zijn.
6. Heb je je vaste lasten al tot het minimum beperkt? Kijk dan naar je variabele lasten. Dat doet soms iets meer pijn, maar het levert minstens zoveel op. Weet jij precies welke abonnementen je hebt, van tijdschriften en streamingdiensten tot loterijen en sportscholen? En gebruik je ze allemaal? Veel sportscholen verdienen aan abonnementen van leden die nooit komen.
7. Bepaal vooraf een budget voor kleding, boodschappen en uitjes. Ongemerkt geef je daar vaak veel meer aan uit dan je denkt. Maak er een sport van om binnen je budget te blijven 😉

Tip voor zzp’ers

Ik kom weleens bij zzp’ers die geen zicht hebben op welke facturen betaald zijn en welke niet, laat staan dat ze kunnen aanmanen bij een achterstallige betaling. Ben je zzp’er? Ken jezelf dan elke maand een vast inkomen toe en maak dat over naar een aparte rekening. Houd ook apart wat je moet reserveren voor btw en belasting, zodat dat geld niet per ongeluk in je eigen inkomen terechtkomt.

Waarom je dit allemaal doet

Een goed gevulde spaarrekening geeft een enorm gevoel van vrijheid. Je hoeft je geen zorgen te maken over onverwachte financiële tegenslagen, en je kunt een onvoorziene uitgave gewoon betalen. Als zzp’er geeft het je nog eens extra rust. Ook wanneer klanten laat zijn met betalen, kun jij gewoon in je levensonderhoud voorzien dankzij je spaarpotje.